เฟื้อ หริพิทักษ์ ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ ราชบัณฑิตกิตติมศักดิ์ ประเภทวิจิตรศิลป์

อาจารย์เฟื้อ หริพิทักษ์ เกิดเมื่อวันที่ ๒๒ เมษายน  พ.ศ. ๒๔๕๓ บิดาชื่อนายเปล่ง มารดาชื่อนางเก็บ

บิดาถึงแก่กรรมก่อนท่านจะเกิดเพียง ๖ เดือน และเมื่อท่านอายุได้ ๗ ขวบ มารดาก็ถึงแก่กรรม ท่านจึง

อยู่ในความอุปการะของคุณยายทับทิม โดยอาศัยอยู่บริเวณหลังวัดสุทัศนเทพวราราม กรุงเทพฯ

ท่านเริ่มเข้ารับการศึกษา ณ โรงเรียนประถมวัดสุทัศนเทพวรารามเมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๑ ต่อมาเข้าศึกษา

ที่โรงเรียนมัธยมวัดราชบพิธ จนสำเร็จชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๓ แล้วย้ายไปศึกษาต่อที่โรงเรียนมัธยม

วัดเบญจมบพิตรสำเร็จชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๕ และกลับไปเรียนต่อโรงเรียนมัธยม วัดราชบพิตรอีก ๑ ปี

จนสำเร็จชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๖ ก็เข้าทำงานเป็นเสมียนรถไฟที่จังหวัดพิษณุโลก แต่ทำได้เพียง

๒ วันก็ลาออก เนื่องจากรู้สึกว่าอาชีพนี้ไม่เหมาะกับตัวท่าน และได้กลับเข้ามาศึกษาต่อที่โรงเรียน

เพาะช่าง แผนกฝึกหัดครูในปี พ.ศ. ๒๔๗๒ ด้วยความเป็นผู้ชอบเขียนภาพมาแต่เด็ก ท่านศึกษาอยู่ที่นี่

๕  ปี ก็ลาออกเข้าศึกษาเป็นการพิเศษกับขุนปฏิภาคพิมพ์ลิขิต(เปล่ง ไตรปิ่น)

ปี พ.ศ. ๒๔๗๖ ท่านได้ไปศึกษาเพิ่มเติมที่โรงเรียนประณีตศิลปกรรมภายใต้ความรับผิดชอบของ

ศาสตราจารย์ศิลป พีระศรี ต่อมาท่านได้สมรสกับ ม.ร.ว.ถนอมศักดิ์ กฤดากร มีบุตรด้วยกัน ๑ คน

คือ นายทำนุ หริพิทักษ์ (เป็นช่างเขียนอิสระตั้งใจจะดำเนินชีวิตวิชาช่างศิลปะตามบิดา) อาจารย์เฟื้อ

หริพิทักษ์ ได้ไปศึกษาความรู้เพิ่มเติมที่ประเทศอินเดีย เมื่อกลับประเทศไทยท่านได้รับคัดเลือก

จากศาสตราจารย์ศิลป พีระศรี ให้เขียนภาพในช่องคูหาพระอุโบสถ วัดเบญจมบพิตร ในช่วงนี้เอง

ท่านก็เริ่มออกสำรวจจิตรกรรมฝาผนังตามวัดวาอารามต่าง ๆ และทำการคัดลอกภาพที่สำคัญเอาไว้

เป็นหลักฐานก่อนที่ภาพในสถานที่จริงจะเสียหายไป โดยเริ่มต้นที่วัดสุทัศน์และวัดสุวรรณาราม

ท่านเริ่มรับราชการครั้งแรกในตำแหน่งครูช่างเขียน คณะจิตรกรรมและประติมากรรม

มหาวิทยาลัยศิลปากร ต่อมาเดือนตุลาคม ๒๔๗๙ เดินทางไปศึกษาต่อ ณ ราชบัณฑิตยสถานที่

กรุงโรมประเทศอิตาลี โดยทุนของรัฐบาลอิตาลีเป็นเวลา ๒ ปี ช่วงเวลานี้เองที่แสดงให้เห็นถึง

ความสามารถอันยิ่งใหญ่ของท่านในการสร้างสรรค์ศิลปะ ท่านถ่ายทอดความรู้สึกต่อสิ่งต่างๆ

ที่ได้พบเห็นออกมาเป็นภาพที่งดงามจับใจ ภาพเขียนสีและภาพวาดด้วยเส้นที่มีจำนวนมากกว่า

๑๐๐ ชิ้น หลังจากนั้นท่านก็รับตำแหน่งอาจารย์และรับราชการจนครบเกษียณอายุ ประมาณเดือน

ตุลาคม ๒๕๑๓ แต่เนื่องจากท่านมีสุขภาพร่างกายแข็งแรง มีความสามารถในการปฏิบัติราชการ

เป็นอย่างดี มีความเชี่ยวชาญด้านจิตรกรรมและศิลปไทย ทางคณะจิตรกรรมประติมากรรมและ

ภาพพิมพ์จึงได้ทำเรื่องขอจ้างท่านเข้ารับราชการเป็นลูกจ้างชั่วคราวในตำแหน่งผู้เชี่ยวชาญด้าน

จิตรกรรมและศิลปไทยโบราณ ตั้งแต่เดือน ๒๕๑๓จนอายุครบ ๖๕ ปีบริบูรณ์ ในปี พ.ศ. ๒๕๑๘

ในชีวิตการรับราชการตลอด ๒๓  ปีจนเกษียณอายุ ท่านได้ทำหน้าที่เป็นอาจารย์สั่งสอนอนุชน

รุ่นหลังอย่างเต็มความสามารถ เคยทำหน้าที่เป็นตัวแทนเข้าร่วมประชุมในระดับชาติ ดำเนินการ

วิจัยและให้ความร่วมมือกับสถาบันอื่น ๆหรือหน่วยงานอื่น ๆ เข้าร่วมเป็นคณะกรรมการดำเนิน

งานด้านอนุรักษ์โบราณสถาน วัตถุสถานที่สำคัญ ๆ ของชาติหลายครั้งหลายหน

อาจารย์เฟื้อ หริพิทักษ์ รับราชการสนองพระเดชพระคุณด้วย ความอุตสาหะ วิริยะ เห็นแก่

ประโยชน์ราชการเป็นสำคัญยิ่งกว่าในส่วนตัวนับแต่แรกรับราชการ เมื่อปี พ.ศ. ๒๔๙๐

มีตำแหน่งหน้าที่ราชการและงานพิเศษหลายอย่าง ท่านได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์

หลายครั้ง ครั้งสุดท้ายเมื่อวันจันทร์ที่ ๕ ธันวาคม ๒๕๑๑ ได้รับพระราชทาน

เครื่องราชอิสริยาภรณ์ตริตาภรณ์มงกุฎไทย

คุณวิเศษของอาจารย์เฟื้อ หริพิทักษ์ คือ ท่านเป็นผู้สร้างสรรค์ ศิลปกรรมและอนุรักษ์ส่งเสริม

ศิลปะไทย เคยได้รับรางวัลเกียรตินิยมอันดับหนึ่งเหรียญทองจากการแสดงศิลปกรรมแห่งชาติ

ถึง ๓ ครั้ง และรางวัลเกียรตินิยมอันดับ ๓ เหรียญทองแดง ๑ ครั้ง จนได้รับการยกย่องให้

เป็นศิลปินชั้นเยี่ยมในสาขาจิตรกรรม ได้รับเกียรติให้เข้าร่วมเป็นกรรมการตัดสินการแสดง

ศิลปกรรมแห่งชาติ ครั้งที่ ๑๑ และตำแหน่งนี้เรื่อยมา ผลงานจิตรกรรมและวาดเส้นของท่าน

เป็นผลงานที่ก้าวหน้า มีคุณค่าสูงให้ความประทับใจแก่ผู้ชมและส่งอิทธิพลต่อศิลปินรุ่นหลัง

เป็นผู้ที่รักและเข้าใจในจิตรกรรมไทยอย่างลึกซึ้ง มีการแสดงผลงานทางศิลปะของท่านหลาย

ครั้งทั้งในและนอกประเทศ

 นอกจากนี้ท่านยังได้ศึกษาค้นคว้าวิจัยและเขียนบทความทางวิชาการไว้หลายเรื่อง

ด้วยความรักและหวงแหนในศิลปะไทย อาจารย์เฟื้อ หริพิทักษ์ ได้อุทิศตนทำงานเพื่อ

ประโยชน์ทางการศึกษาศิลปะการอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรมอย่างแท้จริงตลอดมาเป็นระยะ

เวลาหลายปี ทำให้ท่านได้รับพระราชทานปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาจิตรกรรม

จากมหาวิทยาลัยศิลปากรเพื่อเป็นเกียรติประวัติ เมื่อวันที่ ๑๔ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๒๓ และ

เมื่อวันที่ ๑๒ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๒๖ มูลนิธิแม็กไซไซแห่งประเทศฟิลิปปินส์ ได้ประกาศ

ให้รางวัลแม็กไซไซ สาขาบริการชุมชน ประจำปี พ.ศ. ๒๕๒๖ แก่อาจารย์เฟื้อ

ท่านอาจารย์เฟื้อ หริพิทักษ์ นับเป็นปูชนียบุคคลของลูกศิษย์ และเป็นทรัพยากรบุคคลของ

ชาติที่มีคุณค่าสูงส่ง สมควรที่ชนรุ่งหลังจะได้ดำเนินรอยตามความดีของท่าน

สำหรับอัธยาศัยของท่านนั้น เป็นคนซื่อตรงเห็นแก่ประโยชน์ของประเทศชาติมากกว่าตนเอง

มุมานะในงานที่ตั้งใจทำเป็นผู้ที่พร้อมจะให้มากกว่าจะรับ  และตรงไปตรงมา ด้วยคุณสมบัติ

ที่กล่าวมานี้ ท่านจึงเป็นที่รักใคร่นับถือดั่งครูใหญ่ในวงการศิลปวัฒนธรรม